Logo
Logo

BỘ Y TẾ

cục phòng, chống HIV/AIDS

Dự phòng trước phơi nhiễm HIV bằng thuốc kháng HIV liệu có an toàn?

Ngày xuất bản : 18/12/2020 - Lượt Xem: 676

Trước đây khi nhắc tới HIV, người ta đều sợ hãi vì không có thuốc chữa trị cho căn bệnh này., thế nhưng với khoa học hiện đại, con người đã dần kiểm soát được HIV bằng việc sử dụng thuốc kháng vi rút (ARV) trong điều trị HIV và cả trong dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP). Đến nay, PrEP là một biện pháp dự phòng bổ sung đối với những người có nguy cơ lây nhiễm HIV cao. Tuy nhiên sử dụng PrEP liệu có an toàn, đó là câu hỏi mà nhiều người còn băn khoăn.

PrEP là gì?
PrEP - dự phòng trước phơi nhiễm HIV bằng thuốc kháng HIV chính là sử dụng thuốc kháng vi- rút ARV đối với người chưa nhiễm HIV để ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm. Thuốc PrEP có hiệu quả rất cao trong phòng lây nhiễm HIV (có thể lên ngừa lây nhiễm HIV qua đường tình dục đến 90% nếu tuân thủ điều trị theo chỉ định của bác sĩ).
 18-12-prep.jpg
PrEP đã được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến cáo nên sử dụng trong dự phòng lây nhiễm HIV cho những nhóm người có nguy cơ cao lây nhiễm HIV.
PrEP được khuyến cáo là uống thuốc ARV mỗi ngày. Tuy nhiên, hiện nay còn có thể sử dụng PrEP theo tình huống. Khác với sử dụng PrEP hàng ngày, điều trị dự phòng trước phơi nhiễm theo tình huống là người có hành vi nguy cơ cao chỉ sử dụng PrEP mỗi khi có hành vi nguy cơ. Thuốc điều trị dự phòng trước phơi nhiễm theo tình huống về bản chất cũng là thuốc kháng virus có thành phần là TDF/FTC hoặc TDF/3TC như PrEP hàng ngày. Tuy nhiên, uống liền 2 viên cho liều đầu tiên trong vòng từ 2 - 24h trước khi quan hệ tình dục và uống viên thứ 3 sau liều đầu 24h và uống viên thứ 4 sau liều đầu 48h. Những ngày tiếp theo nếu có quan hệ tình dục, người sử dụng ED-PrEP có thể tiếp tục uống 1 viên mỗi ngày và ngừng uống sau lần quan hệ tình dục cuối cùng 2 ngày.

18-12-prep-2-.jpg

Hội thảo tổng kết 2 năm triển khai điều trị PrEP tại thành phố Hồ Chí Minh.

Thuốc PrEP có an toàn không?
Theo một nghiên cứu về tác dụng phụ trong thử nghiệm lâm sàng IPrEx (mẫu 2,499 người) đã mang lại kết quả chỉ có 19% có triệu chứng nhẹ như buồn nôn, tiêu chảy, chóng mặt…những triệu chứng này thường rất nhẹ và sẽ hết tối đa trong vòng 2 tuần, hiếm khi phải ngừng sử dụng thuốc. Nhưng nếu bạn thấy biểu hiện này kéo dài hơn 2 tuần, thì nên thông báo ngay cho bác sĩ để được tư vấn kịp thời.
Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng những người chức năng thận không hoạt động tốt cũng cần cân nhắc khi dùng PrEP. Do vậy trước khi chỉ định dùng PrEP, các bác sĩ thường cho xét nghiệm chức năng thận và định kỳ xét nghiệm lại chức năng này để đưa ra các kết luận về việc có được sử dụng PrEP hay không trong điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV.
Đối với mật độ khoáng xương thì theo một nghiêm cứu thử nghiệm lâm sàng iPrEx có dấu hiệu giảm mật độ khoáng xương trên một số nhóm xương là 0,4 – 1,5%. Tuy nhiên một thời gian sau, trở lại mức ban đầu và cũng không liên quan tới việc tăng nguy cơ gãy xương.
Các nghiên cứu chỉ ra rằng, PrEP là an toàn cho phụ nữ trong khi mang thai và cho con bú. Vậy nên những bà mẹ đang mang thai, cũng đừng lo lắng khi sử dụng PrEP dự phòng trước phơi nhiễm HIV.

Viêm gan B có phải là một chống chỉ định sử dụng PrEP không?
Lý do mà PrEP KHÔNG được chỉ định dùng đối với người có viêm gan B vì trong thành phần của thuốc PrEP có TDF (TENOFOVIR DISOPROXIL FUMARATE) là thuốc điều trị hiệu quả và đã được phê duyệt đối với viêm gan B. Nếu sử dụng PrEP một thời gian, sau đó ngừng lại thì có nguy cơ khiến viêm gan B trở nên trầm trọng. Vì thế trước khi được chỉ định dùng PrEP cần xét nghiệm máu để biết có nhiễm vi-rút viêm gan B hay không. Nếu có thì cần khám chuyên khoa để xác định xem bạn có chỉ định điều trị viêm gan B không. Nếu không có chỉ định điều trị viêm gan B, thì có thể sử dụng PrEP theo sự hướng dẫn của bác sĩ.

Kiều Trang

Bình luận
Tìm kiếm văn bản